Strona używa plików cookies więcej

Projekt popularyzatorsko-badawczy„ŚMIECH A ZDROWIE” skierowany jest do dwu grup:

1. Seniorów przebywających w Klinice i Katedrze Geriatrii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego i
2. Otwartej grupy mieszkańców Wrocławia wyłonionej w drodze ogłoszenia na stronach Biura Współpracy z Uczelniami Wyższymi (Wrocławskiego Centrum Akademickiego).

Zajęcia będą się odbywały od maja do grudnia 2019 roku. Składają się z cyklu wykładów prowadzonych przez badaczy z Centrum Badań Kognitywnych nad Językiem i Komunikacją oraz zajęć warsztatowych o charakterze śmiechoterapeutycznym, które przygotowuje dr Maria Kmita. Grupa projektowa przeprowadzi także w tym czasie badania ankietowe nad preferencjami humoru u osób starszych (spośród pierwszej grupy docelowej).

Planowane wykłady w lekkiej formie przekażą wiedzę na temat historii badań nad humorem, począwszy od koncepcji starożytnych filozofów aż do współczesności, związków humoru ze zdrowiem, roli metafory w tekstach i działaniach o charakterze komicznym. Każdemu wykładowi będą towarzyszyć elementy warsztatów śmiechoterapeutycznych, a zatem stymulacja intelektualna będzie powiązana z korzystnymi dla zdrowia bodźcami ułatwiającymi relaksację organizmu.

Śmiechoterapia jest to celowe użycie humoru jako uzupełniającej terapii dla osób chorych fizycznie lub emocjonalnie. Niekoniecznie musi być adresowana do pacjentów. Może przybrać różne formy od klaunowania, przez jogę śmiechu do improwizacji komediowej. W projekcie proponujemy warsztaty ze specjalnie przygotowanymi zadaniami, tak aby ich uczestnicy byli wystawieni na dużą dawkę humoru (kabarety, komedie, memy, anegdoty itp.), ale przede wszystkim, aby sami tworzyli i analizowali humor. Zadania będą robione w parach i grupach. Mogą polegać np. na znajdywaniu puenty do żartów, tworzeniu własnych śmiesznych historyjek, testowaniu zabawnych gadżetów, ćwiczeniu się w opowiadaniu żartów, improwizacji, zabawnych skojarzeniach, wcielaniu się w dzieci i powracaniu do świata dzieciństwa.

Niektóre zadania będą polegały na zachęcaniu do ruchu (np. walki w dmuchanych strojach sumo), a inne będą bardziej intelektualne (tworzenie zabawnych historyjek).

Jest wiele korzyści płynących z używania humoru i to niezależnie od wieku. Humor ma wpływ na nasze zdrowie psychiczne i fizyczne, rozwój społeczny i kognitywny. Jeśli chodzi o wpływ humoru na zdrowie psychiczne, warto podkreślić wartość humoru jako sposobu na zwalczanie stresu i rozładowywanie napięć (McGhee 2010; Lefcourt 2012; Abel 2008), poprawę dobrostanu (Calman 2001; Martin 2010) i polepszenie jakości życia (Zhao, Wang and Kong 2014). Ponieważ humor ma wpływ na psychikę człowieka, może tym samym wpłynąć na zdrowie fizyczne przez odstresowanie (Martin 2007) czy zmianę perspektywy/postrzegania choroby (Demjen 2016).

Jest to szczególnie ważne dla osób starszych, które doświadczają stresu związanego z różnymi chorobami, dolegliwościami czy choćby trudnościami z poruszaniem się. Starsze osoby narażone są też na stres związany z utratą swoich małżonków czy przyjaciół, z częstymi badaniami i pobytami w szpitalach. Śmiechoterapia może pozwolić na rozładowanie stresu związanego z tymi problemami, a także zjednoczyć starsze osoby tak, aby łatwiej im było przeciwstawić się wspólnie doświadczanym trudnościom. Humor w podeszłym wieku może pomóc zaakceptować swoje ograniczenia, a także odkryć swoją bezbronność i kruchość w bardziej znośny sposób (Alarcon i Aguirre 2009).

Humor ma też wpływ na społeczny aspekt naszego życia, poprawiając komunikację interpersonalną, a co za tym idzie, relacje z innymi ludźmi. Badania pokazują, że humor ma wpływ na relacje w związkach (Alberts i in. 2005; Baxter 1992; France i Hall 2012), w przyjaźniach (Gray, Dunbar , Parkinson 2015; Kehily i Nayak 1997) i między pracownikami (Morreall 1991; Plester i Sayers 2007; Holmes 2007).

Społeczny wymiar humoru może mieć szczególne znaczenie dla osób starszych, które często są samotne i wykluczone z różnych powodów np. przebywania na emeryturze czy rencie, chorób, czy obniżonej sprawności. Grupowa śmechoterapia może być szansą na spotkanie się i integrację osób starszych. Co więcej, śmiechoterapia wyposaża w narzędzia/umiejętności, dzięki którym łatwiej nawiązuje się kontakt i podtrzymuje relacje.
Humor ma też wpływ na nasz umysł, stymulując nasz mózg (Vrtička, Black i Reiss 2013). Humor pomaga rozwijać naszą kreatywność (Martin 2010; Chen, Chen i Roberts 2019). Isen (2003) pokazuje, że pozytywne doświadczenia, w tym humor wpływa na poprawę zdolności kognitywnych, np. większą elastyczność poznawczą czy bardziej kreatywne rozwiązywanie problemów.

Dla osób starszych śmiechoterapia może więc stanowić atrakcyjną rozrywkę, dzięki której będą rozwijać swoją kreatywność i ćwiczyć kognitywne umiejętności. Może to stanowić ciekawą alternatywę dla rozwiązywania krzyżówek czy oglądania teleturniejów. Osoby starsze, które już na co dzień ani nie uczą się, ani nie pracują, potrzebują intelektualnych ćwiczeń, które będą stymulować mózg.