Strona używa plików cookies więcej

Konferencje

Nowy Targ we Wrocławiu – wykład prof. Jerzego Piekalskiego

Wykład nawiązuje do projektu badawczego realizowanego w Instytucie Archeologii UWr, obejmującego wykopaliska na jednym z historycznych placów Wrocławia i analityczne wykorzystanie ich wyników. Głównym celem była rekonstrukcja procesu tworzenia średniowiecznego miasta – śląskiej metropolii na kulturowym pograniczu, w strefie przenikania wpływów europejskiego Wschodu i Zachodu. Szczególną uwagę zwróciliśmy na przemiany przestrzenne w fazie budowy struktury miasta, komercjalizację gospodarki i kształtowanie nowego stylu życia w XIII w., a także lokalne przeobrażenia placu Nowy Targ w późnym średniowieczu i w czasach nowożytnych.

Wrocław należy do ośrodków uformowanych w wyniku długiego i skomplikowanego rozwoju. W nowoczesnych badaniach nie podtrzymuje się tezy o założeniu miasta w określonym punkcie na osi czasu. Nie znaczy to jednak, że rozwój ten był jednostajny. Wręcz przeciwnie, znaczyły go wydarzenia, decyzje i regulacje prawne oraz przestrzenne zmieniające strukturę miasta w sposób nieraz zasadniczy. Zmiany przestrzenne warunkowane były potrzebami gminy miejskiej przy uwzględnieniu interesów księcia – pana miasta oraz specyficznych warunków naturalnych w dolinie dużej, nizinnej rzeki. Przedlokacyjny kompleks osadniczy miał formę policentryczną. Przed połową XIII w. pojawiła się tendencja do centralizacji miasta wokół głównego targu, określanego później jako Rynek. Plan miasta ukształtowany w 2 połowie XIII w. okazał się trwały i utrzymał się do początków XIX w.

Komercjalizacja gospodarki przejawiła się upowszechnieniem pieniądza w obrocie dalekosiężnym i w handlu lokalnym. Sprzyjały temu nowe regulacje prawne (w tym podatkowe), duży zakres wolności gospodarczej i osobistej mieszczan. Nadchodzące z Zachodu nowe wzorce okazały się decydujące dla dalszego modelu codzienności, opartego o nowy model gospodarki, realizowany w regulowanym prawnie, komunalnym mieście. Europeizację stylu życia winniśmy postrzegać jako skutek adaptacji przybyszów do miejscowego środowiska, miejscowych potrzeb i warunków oraz rezultat gospodarczego powodzenia miasta w wiekach XIII-XIV.

Dodane przez: Agata Sałamaj

25 Sty 2017

ostatnia modyfikacja: 25 Sty 2017