Strona używa plików cookies więcej

Ludzie / Nauka / Studenci

Pierwsze kroki w zawodzie psychologa 

Studenci psychologii Uniwersytetu Wrocławskiego wiedzą, że studia wcale nie muszą kończyć się na teorii. Dzięki Pracowni Konsultacji i Poradnictwa Psychologicznego, działającej w Instytucie Psychologii, już podczas studiów stawiają pierwsze kroki w zawodzie.

– Mamy dwa podstawowe cele – mówią doc. Alina Czapiga, i dr Marta Kochan-Wójcik, koordynatorki Pracowni. – Społeczny, bo oferujemy bezpłatne konsultacje i porady psychologiczne oraz dydaktyczny, ponieważ ściśle współpracujemy z naszymi studentami i wspieramy ich w zdobywaniu pierwszych doświadczeń zawodowych w zakresie psychologii pomagania.

Z klientami, tak nazywane są osoby korzystające z oferty Pracowni kierowanej do osób dorosłych, spotykają się studenci czwartego i piątego roku. W czasie konsultacji pracują w parach – jedna osoba prowadzi rozmowę, a druga rejestruje jej przebieg. Raz w tygodniu cały, kilkunastoosobowy zespół, bierze udział w superwizji, podczas której dzielą się swoimi obserwacjami i we współpracy z koordynatorem ustalają strategie pomocy dla każdego z klientów.

Alina Zimońska, studentka piątego roku psychologii, przyznaje, że na początku miała pewne obawy przed wejściem w rolę psychologa, ale już po pierwszych spotkaniach przekonała się, że odpowiada jej taki rodzaj pracy. Podobnie jak koleżanki i koledzy musiała najpierw spełnić podstawowy warunek przyjęcia do Pracowni, czyli zdecydować się na dwuletnie zaangażowanie w pracę zespołu. Pierwszy rok minął jej na zdobywaniu wiedzy, uczestnictwie w superwizjach i aktywnym obserwowaniu rozmów prowadzonych z klientami przez starszych studentów, po to, aby już wkrótce samodzielnie je poprowadzić.

Studenci z Pracowni uczą się ustalania przyczyn i rozpoznawania charakteru zgłaszanych problemów, a głównym ich zadaniem jest wskazanie klientom, gdzie mogą szukać oczekiwanych rozwiązań (np. przez zmianę postrzegania problemu, psychoedukację czy podjęcie psychoterapii, konsultacji medycznej, a czasem także farmakoterapii).

Ponieważ największa grupa klientów korzystających z konsultacji dla dorosłych to dwudziestokilkulatkowie, najczęściej poruszane przez nich tematy są związane z rozpoczęciem dorosłego życia, rozłąką z rodziną, budowaniem związków partnerskich i przyjaźni czy też z dokonywaniem wyborów życiowych. Niektórym brakuje motywacji do nauki czy wiary w przyszły sukces zawodowy. Inni potrzebują pomocy w poradzeniu sobie ze śmiercią bliskich lub skutkami chorób o charakterze somatycznym i psychicznym, w tym z depresją, zaburzeniami odżywiania czy uzależnieniami od substancji, internetu lub pornografii.

– Wchodzenie w dorosłość to często bagatelizowana kwestia, a jest przecież jednym z największych wyzwań w życiu człowieka. Dużo się mówi o problemach nastolatków poszukujących tożsamości, ale mniej o stawianiu dalszych kroków w dorosłym życiu przypadających właśnie na okres studiów. To czas, w którym na skutek licznych rozczarowań światem, bliskimi lub samym sobą często pojawia się lęk, złość i problemy z radzeniem sobie w konstruktywny sposób – wyjaśnia dr Marta Kochan-Wójcik, kierownik Pracowni.

Jak dodaje psycholog, mogą wtedy powrócić traumy z dzieciństwa, związane m.in. z przemocą z rodzinie. W takiej sytuacji wsparcie specjalisty pomaga w uporządkowaniu trudnych doświadczeń i zaplanowaniu dalszych etapów życia w zgodzie z samym sobą.

Dla Patryka Molskiego, studenta piątego roku, najważniejsze jest pomaganie drugiej osobie. Uspokojony czy zmotywowany do pracy nad sobą klient to dla niego największa zachęta do dalszej pracy.

Nie przez wszystkich jednak proponowana pomoc jest równie chętnie przyjmowana.

– Część osób mówi: ok, przyjmuję wasze sugestie i zaczynam działać, ale są też tacy, którzy nie dopuszczają do siebie myśli, że mogą mieć z czymś problem albo że nad jego rozwiązaniem należy samodzielnie pracować przez zmianę własnych postaw i nawyków, a nie zastosowanie gotowej recepty lub czekanie aż zmiany same zajdą w otoczeniu – mówi Marta Kochan-Wójcik. – Takie reakcje klientów bywają frustrujące, zwłaszcza dla młodych psychologów. I z tym też się mierzymy podczas superwizji.

W ramach cotygodniowych spotkań adepci psychologii zdobywają różnorodne umiejętności. Uczą się, jak budować bezpieczne relacje z osobami poszukującymi pomocy, jak prowadzić wywiad, unikać pułapek pomagania, a także czytać „pomiędzy wierszami”, czyli dostrzegać i interpretować sposób wypowiadania się danej osoby, jej mimikę, mowę ciała czy barwę głosu. Dopiero po zebraniu i przeanalizowaniu tych wszystkich danych są w stanie ocenić sytuację i – przykładowo – dojść do wniosku, że źródło problemu wcale nie leży tam, gdzie przypuszczał wcześniej klient.

Wydawałoby się, że ludzie wiedzą, z jakim problemem przychodzą do psychologa, ale zdarza się, że po prostu doświadczają konkretnych objawów i nie zdają sobie sprawy z tego, o czym one świadczą. Traktują je jako niechciane symptomy, których chcieliby się pozbyć. Nie są świadomi, że są one np. konsekwencją przeciążenia organizmu nadmiernym stresem i że to właśnie nim należy się w pierwszej kolejności zająć.

Oprócz prowadzenia konsultacji studenci chętnie dzielą się zdobytą wiedzą i pierwszymi doświadczeniami z innymi, organizując warsztaty tematyczne, m.in. w zakładach penitencjarnych, szkołach, a także dla par lub osób zmagających się z nieśmiałością.

Po ukończeniu studiów i odbyciu dwuletniej praktyki w Pracowni studenci – już absolwenci – często pozostają na wcześniej obranej ścieżce kariery, kontynuując edukację w zawodzie psychoterapeuty lub psychologa klinicznego. Dla pozostałych zdobyte w Pracowni doświadczenia procentują na polu osobistym (poszerzają ich świadomość siebie), a także pozostają cennym sprawdzianem własnych kompetencji w relacji z drugim człowiekiem, z czego korzystają także wtedy, gdy wybierają inne ścieżki rozwoju zawodowego.

Więcej informacji o Pracowni Konsultacji i Poradnictwa Psychologicznego znajdziesz na jej stronie internetowej.

Aleksandra Draus

Pracownia Konsultacji i Poradnictwa Psychologicznego działa na Uniwersytecie Wrocławskim od 2009 roku. Jej założycielami są: dr Marta Kochan-Wójcik (kierownik Pracowni i adiunkt w Zakładzie Psychologii Klinicznej i Zdrowia, z-ca dyrektora Instytutu Psychologii ds. dydaktycznych), doc. Alina Czapiga (adiunkt w Zakładzie Psychologii Rozwoju, prodziekan ds. dydaktycznych i socjalnych Wydziału Nauk Historycznych i Pedagogicznych) i dr Dagmara Łupicka-Szczęśnik (do 2017 roku adiunkt w Zakładzie Psychologii Edukacji i Wychowania oraz z-ca dyrektora Instytutu Psychologii ds. ogólnych). W ramach Pracowni działają trzy zespoły, wyspecjalizowane w prowadzeniu konsultacji psychologicznych dla osób dorosłych (pod nadzorem dr Marty Kochan-Wójcik), konsultacji i psychoedukacji dla młodzieży (dr Dorota Chmielewska-Łuczak z Zakładu Psychologii Rozwoju) oraz poradnictwa dla rodziców i dzieci (doc. Alina Czapiga). Z oferty pomocy psychologicznej skorzystać może każdy, również osoby niezwiązane z uczelnią. Wystarczy wcześniej zarejestrować się na stronie internetowej Pracowni.

Dodane przez: Aleksandra Draus

30 Paź 2018

ostatnia modyfikacja: 9 Lis 2018