Strona używa plików cookies więcej

Felietony

Felietony

Agata Sałamaj

Bogna Bartosz: Kilka refleksji na temat rozmów damsko-męskich

Ona: „Kochanie, chciałabym, żebyś od czasu do czasu powiedział mi, że mnie kochasz, że jestem dla ciebie najważniejsza (najpiękniejsza, najmądrzejsza, najbardziej seksowana, itd.)”. On: „Przecież pięć lat temu, w obecności świadków, już powiedziałem. Obiecuję, że jak tylko coś się zmieni, dam ci znać”. Przywołana anegdota ilustruje typowe stereotypy na temat różnic między kobietami a mężczyznami, […]

Agata Sałamaj

Bogusław Bednarek: Sentencje Publiliusza Syrusa

Starożytni myśliciele przekazali nam aurea verba (złote słowa), zespalając trafność z lapidarnością: „Tłum jest najgorszym tłumaczem prawdy” (Seneka), „Pełen służalczości, aby utrzymać władzę” (Tacyt), „Tyle z publicznych nieszczęść odczuwamy, ile dotyczy nas osobiście” (Liwiusz). Podobnie ukształtowanych sformułowań, zwięźle ujmujących jakieś ogólne mniemanie i przepojonych dydaktyzmem, jest co nie miara, ponieważ aforyzmy, apoftegmaty, gnomy, maksymy i […]

Agata Sałamaj

Bogusław Bednarek: O Guwernantce Vladimíra Macury

Przed laty szlifowałem umysł wykładami prof. Bogdana Zakrzewskiego, który akcentował, że Jan Ewangelista Purkyně, wybitny czeski fizjolog i słowianofil, umieszczał obok tytułów swoich rozpraw naukowych początkowe litery następujących wyrazów: Humanitas (Ludzkość), Charitas (Miłość), Libertas (Wolność), Claritas (Jasność). Purkyně przyczynił się również do utworzenia we wrocławskiej wszechnicy Katedry Języków i Literatur Słowiańskich. Dzięki jego zabiegom katedrę […]

Agata Sałamaj

BOGUSŁAW BEDNAREK: Obrzeża gryfologii

Przed paroma dniami w Auli Leopoldyńskiej Uniwersytetu Wrocławskiego został pięknie i mądrze uhonorowany prof. Stanisław Kulczyński, świetny uczony i prawy człowiek. Szkoda, że nasi akademiccy mistrzowie, Stanisław Bąk i Władysław Floryan, nie doczekali owej podniosłej uroczystości. Obaj dobrze znali Kulczyńskiego, obaj wyrażali się o Nim z najwyższą atencją. Bardzo pryncypialna kwestia! Dla kontrastu skupię w […]

Agata Sałamaj

Bogusław Bednarek: O szkole w „Firleju”

W starożytnych Atenach utrzymywano, że doskonały człowiek powinien być kalós k’agathós, piękny i dobry, opromieniony pełnią zalet fizycznych i umysłowych. Aby zbliżyć się do tego ideału, helleńskiego chłopca kształciło trzech pedagogów: grammatysta, kitarzysta i paidotryba. Pierwszy uczył czytania, pisania i interpretacji utworów literackich, drugi – gry na kitarze lub lirze, trzeci – sprawności fizycznej. Owi […]

Kamilla Jasińska

Bogusław Bednarek: Skamnografy

Jana Stanisława Bystronia frapowały napisy na pomnikach, figurach, drzewach, pierścieniach, łyżkach etc. Studnia bez dna! Stykamy się przecież z zalewem inskrypcji, które pełnią rozmaite funkcje, zróżnicowanych pod względem siły i zasięgu oddziaływania. A napisy na ławkach? Już w Nowych Atenach ks. Benedykta Chmielowskiego czytamy, że takie mikroteksty przydawały splendoru firlejowskiemu kościołowi. Obecnie skamnografy (od łac. […]

Kamilla Jasińska

Bogusław Bednarek: W świecie ossolińskich starodruków

Seneka Młodszy trafnie orzekł: „Otium sine litteris mors est et hominis vivi sepultura” („Odpoczynek bez lektury to śmierć i pogrzebanie żywego człowieka”). Natomiast Jorge Luis Borges oznajmił: „Zawsze wyobrażałem sobie raj jako bibliotekę, nigdy jako ogród”. Warto też przytoczyć refleksję Karola Irzykowskiego: „Bez moich książek i skryptów czuję się jak myśliwiec, któremu spalono dżunglę”. W […]

Kamilla Jasińska

Bogusław Bednarek: Klubie, wróć!

Pomieszczenie, w którym często i chętnie gościłem, przydające wdzięku i dostojeństwa gmachowi głównemu Uniwersytetu Wrocławskiego, warte jest pieśni rapsoda. Wystarczy spojrzeć na sklepienie z lunetami, uświetnione namalowanym przez Schefflera freskiem, wystarczy ogarnąć intelektem utrwalone w sztukateriach symbole, żeby oddalić się od szarzyzny istnienia. Brzmi to dość pompatycznie, ale harmonizuje z odczuciami wielu osób – pisze […]