Strona używa plików cookies więcej

Wydarzenia

Rok 2022 – Rok Wandy Rutkiewicz

Jedną z patronek roku 2022 jest Wanda Rutkiewicz, wybitna polska himalaistka, jedna z najwybitniejszych himalaistek świata, która jako trzecia kobieta na świecie i pierwsza Europejka stanęła na Mount Evereście, a jako pierwsza kobieta zdobyła K2. W tym roku minie 30 lat od jej śmierci.

Wanda Rutkiewicz spędziła dzieciństwo i młodość we Wrocławiu, Od dziecka wykazywała zainteresowanie sportem, a miłość do gór rozbudziła w niej wyprawa w pasmo Rudaw Janowickich w czasie studiów. Doznała wówczas, co opisała w książce „Na jednej linie”, niezwykłych uczuć: „strach i radość z jego pokonania, skupienie i determinację, uwolnienie się od ciążenia, niezwykle silny kontakt z przyrodą, z kawałkiem skały, który był moim oparciem”..

Po ukończeniu kursu taternickiego brawurowo wdarła się w męski świat wspinaczy, często słysząc słowa, że „baby do niego się nie nadają, bo są słabsze”. Pokonywała bariery, została prekursorką kobiecych zespołów górskich, bo nie godziła się, by zdolne alpinistki „były wyłącznie broszkami w męskich wyprawach”. Imponowała siłą, sprawnością fizyczną i niezwykłą inteligencją. Wybitny himalaista Andrzej Zawada przyznał po latach: „nikt z nas nie zdawał sobie sprawy, że ta spokojna, trochę jakby z innej epoki dziewczyna ma żelazny charakter, ogromną siłę woli i potrafi być niezmiernie zdyscyplinowana w działaniu”.

W górach czuła wolność, o czym przypominają jej słowa: „A my na szczycie, poprzez wysiłek i zmęczenie oczyszczeni i wolni, choć na chwilę stajemy się cząstką natury”. Góry traktowała jako przestrzeń wyjątkowej rywalizacji, pragnęła zwycięstw nad nimi. Wygrywała walki w Tatrach, Alpach, Andach, Pamirze, Hindukuszu, Himalajach, często były to pierwsze przejścia kobiece.

16 października 1978 roku zdobyła Mount Everest. Była pierwszą osobą z Polski i trzecią kobietą na świecie, która stanęła na najwyższym szczycie Ziemi. Tego samego dnia Karol Wojtyła został papieżem. Rok później w czasie wizyty w Polsce Jan Paweł II powiedział do Wandy Rutkiewicz: „Dobry Bóg tak chciał, że tego samego dnia weszliśmy tak wysoko”. Była pierwszą kobietą na świecie, która stanęła na najtrudniejszym do zdobycia szczycie K2.

Rywalizacja z górami związana była z ogromnym ryzykiem, bez którego nie potrafiła żyć. Góry były jej światem, pozwalały na wyjątkowe doznania intelektualne i estetyczne, wspinanie uznawała bowiem za twórczość. Rutkiewicz tworzyła wyjątkowe dzieła. Zyskała sławę, jej wyczyny znane były na całym świecie. Walkę o zdobycie ośmiotysięczników nazwała „Karawaną do marzeń”, bo wierzyła, że da się „przeforsować coś, co zdaje się do zrealizowania tylko w marzeniach”. Jej fantastyczne osiągnięcia sportowe budziły podziw, a dodatkowo urzekała wdziękiem, urokiem i niezwykłym darem opowiadania o górach.

O wybitną himalaistkę spytaliśmy ekspertów z Uniwersytetu Wrocławskiego.

Dr Marek Kasprzak z Instytutu Geografii i Rozwoju Regionalnego UWr mówi: Wanda Rutkiewicz to postać niesamowita i bardzo zasłużona dla rozwoju polskiego himalaizmu, a także dla środowiska wspinaczy we Wrocławiu, gdzie się wychowywała i mieszkała. Swoją przygodę z górami rozpoczęła w Sudetach, wspinając się w Sokolikach. Naturalną koleją rzeczy trafiła w Tatry, gdzie uzyskała uprawnienia taternickie, poruszała się też po jaskiniach, następnie zdobywała szczyty alpejskie, jej przejścia były często pierwszymi przejściami kobiecymi. Apetyt rósł wraz z możliwościami. Jeździła po całym świecie i zdobywałam najwyższe góry świata, w tym ośmiotysięczniki w Himalajach i Karakorum. Miała do tego predyspozycje. Trenowała sport, była siatkarką, grającą w 1 lidze, te predyspozycje były nie tylko fizyczne, ale i psychiczne.

Jakie to cechy?

Odpowiada dr n. med. Joanna Krawczyk, z Instytutu Psychologii UWr: Jest dużo aspektów psychologicznych, które pozwalają na aktywności górskiej. Nie każda osoba wybiera się w Himalaje. Są to takie góry, które nie wiążą się z jednodniowymi wyprawami. Osoby, które zajmują się tym zawodowo, mają specyficzne cechy. Wchodzą w grę czynniki indywidualne, ale cechy wspólne to m.in. ambicja, upartość, wytrwałość, dążenie do celu, umiejętność podtrzymywania motywacji, cierpliwość, podwyższoną odporność na stres. Ale również są to osoby, które mają większość skłonność do ryzyka i potrzebują większej stymulacji.

Dodane przez: Agata Mitek

11 sty 2022

ostatnia modyfikacja: 19 sty 2022